Biến cố trên đỉnh Am Tiên (1)

Na Sơn tên Nôm là núi Nưa, ngọn núi nổi tiếng của cả miền Hoan - Ái. Sườn núi quanh co suốt mấy chục dặm, trùng trùng núi đá. Na Sơn vốn là chốn linh thiêng bao đời. Trên dãy núi đấy đỉnh cao nhất gọi là đỉnh Am Tiên, một trong những huyệt đạo linh thiêng bậc nhất Đại Cồ Việt. Tương truyền năm Hàm Thông thứ 6, vua Đường Ý Tông sai Cao Biền là Đô hộ tướng quân đem binh sang đánh rồi‍​‌‌‌​​‌‌​‌‌‌​‌​​​​‌‌‌​‌​​‌‌​‌‌​​​‌‌‌​‌​‌​‌‌​​​‌‌​​‌​‌‌​‌​‌‌​​​‌​​‌‌​‌​​‌​‌‌​​‌​‌​‌‌‌​‌​​​​‌​‌‌​‌​‌‌‌‌​​​​​‌‌‌​‌​​‌‌​​‌‌‌​‌‌‌​‌​‌​‌‌​​‌​‌​‌‌‌​​‌‌​‌‌‌​‌​​​​‌‌‌​‌​​​‌‌​​​‌​​‌‌​‌‌‌​​‌‌‌​​‌​​‌‌​​​‌​​‌‌‌​​‌​​‌‌​‌‌​​​‌‌​​​​​​‌‌​‌​‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​​‌‌‍ sau này trấn giữ nước ta. Cao Biền thường mặc áo phù thủ, đi khắp nơi để xem địa thế, triệt long mạch. Đỉnh Am Tiên này là một trong những huyệt đạo Cao Biền từng muốn trấn yểm nhưng thất bại. Phải chăng cũng vì lí do này mà Na sơn qua bao đời vẫn trường tồn hùng vĩ, vẫn là nơi phát tích câu nói "​​Na Sơn nhất phiến, nhất hô thiên hạ biến"(1), oanh liệt cùng nghĩa quân Triệu Ẩu(2)?

Hàng năm đều đặn vào ngày "mở cổng trời", người dân nơi nơi tề tựu về đỉnh Na Sơn làm lễ tế. Nghi thức quan trọng để cầu bình an sung túc, hơn nữa người ta tin rằng nam đi 7 vòng, nữ đi 9 vòng quanh huyệt đạo trên đỉnh Am Tiên, mọi ước vọng sẽ thành sự thật. Tôi vô dục vô cầu, càng không tin những chuyện tâm linh thần thánh. Dù đã sống ở Na Sơn qua nhiều mùa mưa nắng, vất vả hay khổ đau, chưa từng cầu xin bất kể điều gì.