Chương 27

Bốn mươi tám giờ sau, lão đến một bệnh viện dã chiến và lần đầu làm quen với luật pháp quân đội Xô viết: khắc nghiệt, nặng nề, bám sát hệ tư tưởng, nhưng nghiêm khắc vận hành theo những luật lệ bí hiểm của nó. Vấn đề cần bàn cãi là do việc lão hơi quay người lại: có phải các vết thương của lão‍​‌‌‌​​‌‌​‌‌‌​‌​​​​‌‌‌​‌​​‌‌​‌‌​‌​‌‌​‌‌‌‌​‌‌‌​‌​​​​‌​‌‌​‌​‌‌‌​​​​​‌‌​‌​​​​‌‌​​​​‌​‌‌‌​‌​​​​‌​‌‌​‌​‌‌​‌‌​‌​​‌‌‌​‌​​‌‌​​‌‌‌​‌‌‌​‌​‌​‌‌​​‌​‌​‌‌‌​​‌‌​‌‌‌​‌​​​​‌‌‌​‌​​​‌‌​​​‌​​‌‌​‌‌‌​​‌‌‌​​‌​​‌‌​​​‌​​‌‌​​‌​​​‌‌​​​​​​‌‌‌​​​​​‌‌‌​​​​​‌‌‌​​​​​‌‌​‌​‌‍ là do kẻ thù của Tổ Quốc gây ra hay không, hay là lão đã tháo lui về hướng súng của chính phe ta? Vì tình trạng nhập nhằng ấy, lão được bỏ qua án tử hình và thay thế bằng việc bị điều ra tiểu đoàn trừng giới. Từ đó khởi đầu một tiến trình sống sót kéo dài cho đến nay đã sáu mươi ba năm.

Một tiến trình mà lão quyết tâm tiếp tục.